Recent onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving toont aan dat het aantal mantelzorgers per 75-plusser daalt van bijna vijf in 2018 naar slechts drie in 2040. Een zorgwekkende ontwikkeling hierbij is dat steeds vaker ouderen zelf zorgtaken op zich nemen voor andere ouderen.

Een recent artikel over het tekort aan mantelzorgers voor mensen met dementie illustreert de ernst van de situatie. Daarin wordt gesteld dat:

• In Heeze-Leende in 2040 een tekort van 486 mantelzorgers voor mensen met dementie wordt verwacht.
• In Cranendonck men een tekort van 603 mantelzorgers voorziet
• En Valkenswaard een uitdaging heeft met een verwacht tekort van 909 mantelzorgers

Gemeenten bereiden zich voor

De gemeenten Heeze-Leende, Cranendonck en Valkenswaard zijn al een tijd bezig met plannen om beter voorbereid te zijn op de groeiende groep ouderen. Ze kijken naar wat er nodig is op het gebied van wonen en zorg. Hieronder staat een korte uitleg van hun aanpak, gebaseerd op meerdere docmenten zoals bijvoorbeeld de Woonzorgvisie van de gemeenten.

Heeze-Leende

In Heeze-Leende, waar veel ouderen wonen, groeit volgens de woonzorgvisie het aantal inwoners boven de 65 jaar van 4.200 naar meer dan 5.200 in 2040. De gemeente wil mantelzorgers helpen door persoonlijke ondersteuning te bieden en overbelasting te voorkomen. Ook worden woningen aangepast zodat ouderen langer zelfstandig kunnen wonen. In een speciale buurt wordt getest hoe ouderen zelfstandig kunnen wonen met zorg dichtbij.

Cranendonck

In Cranendonck, waar al in 2016 meer dan een kwart van de inwoners 65 jaar of ouder was, ligt de focus op het voorkomen van overbelasting bij mantelzorgers. De gemeente biedt tijdelijke hulp en organiseert cursussen voor familieleden die zorgen voor iemand met dementie. Daarnaast onderzoekt Cranendonck nieuwe woonvormen, zoals kleine groepen ouderen die samen wonen en elkaar ondersteunen.

Valkenswaard

Valkenswaard kiest voor een brede aanpak om mantelzorgers te helpen. Er is een digitaal platform waar mantelzorgers vragen kunnen stellen en ervaringen delen. Jonge mantelzorgers krijgen extra steun via scholen. Ook werkt de gemeente samen met bedrijven om werk en zorgtaken beter te combineren. Bij nieuwe woningen wordt ruimte gemaakt voor mantelzorg dichtbij huis, met plannen voor 850 geclusterde woningen tegen 2030 en 1150 tegen 2040.

Regionale Samenwerking

De drie gemeenten werken samen om het tekort aan mantelzorgers op te lossen. Ze delen kennis, organiseren samen activiteiten zoals de Dag van de Mantelzorg en hebben een informatiepunt voor mantelzorgers opgezet. Daarnaast maken ze afspraken met zorgverzekeraars en woningcorporaties om de problemen aan te pakken.

Conclusie

De drie gemeenten begrijpen dat de situatie serieus is en nemen maatregelen om ervoor te zorgen dat ouderen goede zorg blijven krijgen. Ze weten dat de druk op professionele zorg en mantelzorgers anders te groot wordt. Daarom werken ze aan plannen voor betere woningen, meer ondersteuning en samenwerking, zodat de zorg in de toekomst goed geregeld blijft.

Meer weten over Mantelzorg: 

Cranendonck: Cordaad en  Gemeente

Heeze-Leende: Cordaad en Gemeente

Vakenswaard: Steunpunt Mantelzorg Verlicht en Gemeente